X
تبلیغات
شیلات و جاذبه های طبیعی آن - کشت و پرورش جلبک در استان سیستان و بلوچستان
مشخصات ماهیان بومی و غیر بومی-تکثیر و پرورش موجودات دریایی....

كشت و پرورش جلبك در استان سيستان و بلوچستان

كشت و پرورش جلبكهاي غالب منطقه در دو فاز عملياتي جداگانه صورت ميگيرد:

-پرورش در محيط طبيعي(دريا)

-پرورش در استخرهاي خاكي

هر فاز عملياتي پرورش شامل چندين مرحله مي باشد كه به شرح ذيل است:

_پرورش در محيط طبيعي (دريا)

الف)انتخاب محل مناسب كشت

ب)آماده سازي وسايل مورد نياز

همزمان با انتخاب محل مناسب ،وسايل مورد نياز جهت كشت نيز تهيه ميگردد:

1-    ميخ چوبي به ارتفاع2 متر به تعداد مورد نياز

2-    طنابهاي نايلوني و طبيعي

3-    چهارچوب به ابعاد 4×4 متر از نوع چوب روسي

4-    پتك و چكش

5-    ميخ در اندازه هاي مختلف

6-    ترازو با دقت يك گرم

7-    اكسيژن متر

8-    شوري سنج

9-    PH متر

10-                       دما سنج

ج) جمع آوري استوك از دريا

جمع آوري جلبكها از محيط هاي طبيعي،اغلب از مناطق چابهار و گواتر وتنگ انجام ميگيرد.ابتدا در زمان جزر و مد مناسب،در منطقه مورد نظر در سواحل صخره اي كه محل رويش جلبكها ميباشد بوسيله كاردك فلزي استيل از محل برش داده مي شود و در سبدهاي پلاستيكي گذاشته و براي جلوگيري از تابش شديد آفتاب و خشك شدن جلبك ها، پارچه اي مرطوب يا گوني كنفي روي جلبك ها قرار مي دهيم و در كمترين زمان به محل سايت انتقال مي دهيم.

د)انتخاب نشاء و كشت و ذخيره سازي

بعد از جمع آوري جلبك ها از محيط طبيعي و انتقال به محل پرورش ابتدا شستشو و تميز شده و ريسه ها و جوانه هايي كه سالم و قوي هستند انتخاب مي شود و بوسيله ترازويي با دقت 1 گرم توزين و روي طناب هايي به طول 10 متر و فواصل 25 سانتي متري از يكديگر نشاءكاري و در 5 تكرار در محل نصب مي گردد.اين تكرارها جهت بدست آوردن ميانگين صحيح تري از رشد و وزن جلبك با استفاده از تجزيه و تحليل آماري صورت ميپذيرد.

ه)جهت پرورش بايد گونه هايي انتخاب شوند كه سريع الرشد بوده و توانايي تكثير از طريق قطعه قطعه شدن را داشته باشند.گونه هايي كه داراي ريسه هاي قوي و بزرگ هستند بدليل توليد بيو ماس زياد در زمان برداشت برتري دارند و همچنين گونه هايي بايد انتخاب شوند كه در منطقه به وفور يافت شود.همچنين از مقدار و كيفيت آگار و آلژينات برخوردار باشد.

ر)روشهاي كشت و پرورش

1-بصورت سيستم ثابت مشبك در كف(fixed bottom spider method):بطوريكه اين سيستم فقط تياز به ريسمان و ميخهاي چوبي دارد.ابتدا ميخ ها در محل مناسب در ابعاد 6×6 متر توسط پتك كوبيده و چار چوب ها روي آنها در عمق 5/1 متر ثابت گرديد.بعد طنابها به فواصل حدود 30 سانتيمتر از هم بصورت افقي و عمودي به چارچوب بسته شد و جلبك ها بعد از توزين به ميزان 500 گرم روي هر طناب به فاصله 25 ساتيمتري از يكديگر كشت ميگردد.

2-سيستم چوبهاي ثابت در كف:((fixed bottom line method

اين سيستم فقط نياز به ريسمان و ديركهاي چوبي دارد.ابعاد مزرعه 40×60 متر به مساحت 2400 متر مربع در نظر گرفته مي شود. ميخ هاي چوبي به ارتفاع 2 متر در فواصل 10 متر از يكديگر بر روي بستر ماسه اي توسط پتك فلزي ثابت گرديد. سپس جلبكها به مقدار 500گرم توزين و نشاءكاري نهال ها در داخل ريسمانها  به فواصل 20 سانتيمتري انتخاب مي گردد.كه اين روش در منطقه بين جزر و مدي انجام مي گيرد.

3-سيستم پرورشي محصور(:(pen cultur

ابعاد اين مزرعه 6×6 متراست و ديركهاي چوبي به ارتفاع 3متر در محل نصب و دور آن توسط تورهايي با چشمه بسيار ريز 5ميليمتري حصاركشي مي شود.وجلبكهاي مورد نظر بعد از توزين در داخل اين سيستم در فواصل معين روي طناب كشت مي گردد.

4-سيستم پرورش در قفس((cage culture:

اين سيستم نيز در ابعاد 5/1طول،2/1عرض،1متر ارتفاع انتخاب ودر چند تكرار انجام ميشود و قفسها توسط ميخهاي چوبي به بستر در منطقه بين جزر و مدي ثابت ميگردد.قسمت بالاي اين قفس ها داراي درب تاشو بوده و جهت كشت و بررسي جلبكها ميتوانيم از آن استفاده كنيم.

5-سيستم دسته طنابهاي شناور((floating raft method:

اين سيستم چارچوب هايي در ابعاد2×2متر انجام مي شود.بطوريكه ابتدا چارچوب هايي از جنس ني با طناب بسته و تعداد 5 رديف طناب داخل آن براي 5گونه جلبك نصب و در چهار گوشه آن بويه توسط طناب به ارتفاع 50سانتيمتر جهت شناورسازي و چهار وزنه سنگي جهت ثابت ماندن در عمق50سانتيمتري بسته مي شود.در نهايت به هر چارچوب يك لنگر بزرگ سنگي جهت ثابت ثابت ماندن در كف دريا و مكان مناسب نصب گردد.هر كدام از اين چهار چوبها در فاصله 10متري از هم قرار دارد.و نشاءها پس از توزين به مقدار 500گرم در هر چهار چوب روي طنابها به فاصله حدود 20سانتيمتر از يكديگر كشت مي گردد..

جهت تميز كردن جلبكها  از گل و لاي و اپي فيتها و موجودات مزاحم هر يكروز در ميان سركشي ميشود.هر هفته نيز يكبار عمل زيست سنجي از جلبكها انجام و در خلال كار فاكتورهاي فيزيكوشيميايي آب نيز از قبيل:PH،شوري،اكسيژن محلول،فسفات و نيترات  اندازه گيري و دوره رشد هر گونه جلبك طي فصلهاي مختلف بررسي مي گردد.در خاتمه،جلبكهاي رشد كرده همراه طناب در فرمالين 4% فيكس مي گردد.

-      پرورش در استخرهاي خاكي

-      اين فاز عملياتي پرورش نيز شامل مراحل ذيل است:

الف)انتخاب محل مناسب پرورش:

دلايل انتخاب اين استخرها سهولت عمليات آبگيري،تعويض آب،كنترل فاكتورهاي فيزيولوژي و مصرف كمتر كودهاي شيميايي و همچنين استفاده بهينه از وسايل و ابزار مورد نياز مي باشد.

ب)اين مرحله يكي از مهمترين مراحل كار مي باشد.بطوريكه ابتدا روي ديواره هاي استخر و ورودي و خروجي آب تعميرات اساسي انجام مي گردد و چند نقطه از ديواره استخر ترميم مي شود.سپس جهت باروري خاك استخرها توسط تراكتور شخم و تسطيح و جهت از بين بردن انگلها و خنثي كردن اسيديته خاك آهك پاشي انجام مي شود.براي اين كه گل و لاي زيادي روي جلبكها ننشيند و سبب از بين رفتن جلبكهاي پرورشي نشود،در كف استخر مقدار 3-5سانتيمتر ماسه دريايي پخش مي گردد.شايان ذكر است كه پايان هر دوره پرورش كه فصلي مي باشد،عمليات بازسازي استخرها و باروري انجام ميگيرد.در ضمن متوسط ارتفاع آب مختلف بوده ودر بعضي 110سانتيمتر در نظر گرفته ميشود.

ج)آماده سازي وسايل مورد نياز:

1- ديرك چوبي به قطر 8تا10 سانتيمتر و به ارتفاع 5/1متر به تعداد مورد نياز

2- طنابهاي نايلوني

3- ميخ

4- پتك و چكش

5- چهارپايه

بعد از آماده سازي وسايل مورد نياز،عمليات ديرك كوبي در استخرها در 10 رديف 6تايي به فاصله حدود 5متر از هم ميخ كوبي ميگردد.در عمق مناسب حدود 50سانتيمتري از سطح جهت بستن طنابها روي چوبها،ميخهاي 4سانتيمتري كوبيده مي شود.بعد از اين مرحله،عمليات آبگيري استخرها در زمان مد كامل بوسيله موتور پمپ انجام مي شود.

د)جمع آوري استوك از محيط طبيعي و روش كشت

نشاءهاي 5گونه جلبك مورد نظر در زمان جزر از سواحل صخره اي محل رويش آنها بوسيله كاردك فلزي استيل جمع آوري و به استخرها منتقل و در آنجا بعد از شستشو با آب استخرها و انتخاب نشاءهاي خوب روي طنابهاي مورد نظر كشت و به پايه هاي چوبي در ارتفاع 50سانتيمتري از سطح بسته ميشود.اين روش كشت،روش كشت طنابهاي ثابت در كف استخر(fixed bottom line method) مي باشد.تعويض آب استخرها هر سه روز يكبار به ميزان 30%و هر هفته نيز يكبار كوددهي به ميزان 750گرم كود اوره براي هر استخر در نظر گرفته مي شود.در ضمن بعد از هر آبگيري براي پاك كردن جلبكها از گل و لاي و اپي فيتها،عمل تكان دادن طنابها انجام ميشود.عمليات زيست سنجي جلبكها نيز هر هفته يكبار و در زمان زيست سنجي فاكتورهاي فيزيكو شيميايي از قبيل دماي آب،شوري،اكسيژن محلول،فسفات،نيترات،نيتريت و PH اندازه گيري مي شود.جهت بدست آوردن صحيح ميانگين رشد 50% طنابها يعني به تعداد 6 طناب از هر گونه مورد كشت وزني و زيست سنجي مي شود.

+ نوشته شده در  جمعه بیست و پنجم مرداد 1387ساعت 8:51  توسط مرتضی  |